Atsiineq

Kangiata Sullua piffissani assigiinngitsuni inunnik tuusintilinnik atungaasimavoq. Taamaattumik tupinnanngilaq, kangerluk assigiinngitsunik taajuuteqartarsimammat. Qanoq Saqqaq- aamma Dorset- kangerluup isumalluutinik ulikkaartup qanoq taasarneqarsimanera inuttamisuulli puiugaasimapput – kisianni Thulekultur-ip nunatsinnut takkunneraniik ukioq 1200 missaaniik massakkumut ilimagissuarput kangerluk Nunatsinni aalajangersimasumik ukiukkut najorneqarsinnaasutuat ilagigaat. Thulekultur-ip kangerlummik atuinerata tunngavigigaa atsiinerit ullumikkut atuuttut. Paasineqarsinnaavoq isumaqatigiinngissutigineqarmat taajuut sorleq, kangerluttaanut atorneqassasoq:

Kangerluk
Ilulissat Kangerluat, Ilulissat Kangerlua, Kangia og Kangiata Sullua taajuutaapput, nunap inuiinik kangerlummik atuisunut. Ilaatigut eqqaaneqarsimavoq, inuit Eqi-meersut Kangia taajuutitut atorsimagaat. Eqi tassaavoq najugaqarfiusimasoq, kangerluup kujammut sammernani.

Kangiata Sullua
massakkut pisortatingoortumik taajuutaavoq Nunatsinni nunat aqqinik aalajangiisartut aalajangingaat.

Ulluinnarni Kangia atorneqarneruvoq tamannalu pissutigalugu Sermermiuni allaffianilu taajuut taanna atugassatut toqqarneqarsimavoq.

Iigartartoq
Kangiata sulluata qinnguani iigartartoqarpoq, kangerlummik iluliaqartitsisumik. Iigartartullu aamma ukiut ingerlanerini assigiinngitsunik taajuuteqartarsimavoq: Jakobshavn Isbræ, Ilulissat Isbræ, Kangiata Sermia. Iigartartup pisortatigoortumik taajuutigaa Sermeq Kujalleq.

 
Illoqarfik
Nunasiaateqarnerup nalaaniik Namminersornerulernerup 1979-imi eqqunneranut illoqarfiup pisortatigoortumik taajuutigaa Jakobshavn. 1984 nunat aqqinik aalajangiisarneq nunatsinnut nuunneqarpoq ingerlaannartumillu suliniutigineqalerluni Namminersornerullutik Oqartussat tunngaviusumik kalaallit oqaasii pisortatigoortumik oqaasiulissasut. Siullermik marloqiusannik ateqartitsisoqarpoq, qallunaatut kalaallisullu tamarmik atuuttunik.
1996-imiillu illoqarfiup aqqa pisortatigoortoq tassaalerluni Ilulissat.

Taakku saniatigut qaqqat, tatsit, kangerliumarngillu immikkuullarissunik taajuuteqarlutik. Tamakku taajuutit Nunatsinni nunat aqqinik aalajangiisartut ataavartumik aalajangingaat. NunaGIS-imi takuneqarsinnaapput.